انجام پایان نامه

درخواست همکاری انجام پایان نامه  بانک مقالات رایگان انجام پایان نامه

سفارش پایان نامه

|

انجام پایان نامه ارشد

نوشته شده توسط moshaveranetehran.net   
دسته: انجام پایان نامه | مقالات
نمایش از چهارشنبه, 02 تیر 1395 07:30
بازدید: 118

فصل پنجم:

بررسی و مقایسه طرح های هادی

 1374 و 1385 در روستای چاه ملک

مقدمه:

با توجه به شرایط جغرافیایی روستای چاه ملک و بخش خور و بیابانک و موقعیت نسبی آن و قرار گرفتن در دورترین و دور افتاده ترین نقطۀ استان اصفهان و در جنوب دشت کویر این بخش تا چندی پیش به عنوان بن بست محسوب شده بود.

با پیروزی انقلاب اسلامی ایران و توجه به امور روستاها و نقاط محروم این بخش توسط جاده طریق الرضا از بن بست خارج شده است و هم اکنون در مسیر دو مادر شهر بزرگ(اصفهان و مشهد) قرار گرفته است.

با توجه به مشکلات عنوان شده این روستا از بسیاری از امکانات محروم است. یکی از دلایل محرومیت تهیۀ تنها دو طرح هادی برای این روستاست.

عهعده دار تهیۀ طرح هادی روستایی در ایران بنیاد مسکن انقلاب اسلامی می باشد که در سالهای 1374 و 1385 به تهیه طرح هادی این روستا همت گماشته و آنها را به مورد اجرا درآورده است.

هدف از اجرای طرح هادی روستاهای کشور که در چارچوب وظایف کمیتۀ عمران دفتر وزارت جهاد سازندگی و بنیاد مسکن انقلاب اسلامی قرار دارد.

تهیۀ برنامه ایست جهت ساماندهی به توسعۀ فیزیکی روستاها و نظم دهی بر کلیۀ فعالیتهایی که در سطح روستاهای تحت پوشش آن صورت می پذیرد.

در قالب این نظم دهی نهایتاً بهسازی روستا کاهش شدت مهاجرت پدید آوردن مراکز روستایی بزرگتر جهت استقرار صنایع و شبکه خدمات، انتظام بخشی به زراعت، دامداری و تقویت اشتغال غیر کشاورزی در محیط روستایی می باشد.[1]

جا دارد برای نقد و بررسی و مقایسه این دو طرح هادی نگاهی اجمالی داشته باشیم به مهمترین شاخصهای جمعیتی، کشاورزی و کاربردی مسکونی.

1-5- تحولات جمعیت و نیروی انسانی:

1-1-5- حجم و رشد جمعیت:

در نخستین سرشماری نفوس و مسکن کشوردر سال 1335 روستای چاه ملک بیش از 400 نفر جمعیت داشته است تا سال 1373 جمعیت این روستا با متوسط رشدی بالا در مدت 38 سال(1373- 1335) ¼ برابر شده است. بیشترین درصد افزایش جمعیت روستا در دهۀ 45- 1335 مشاهده می شود و در طی این دهه جمعیت روستا تقریباً دو برابر شده و نرخ رشد جمعیت نیز به 7/6 درصد رسیده است. پس از این دهه، دهۀ 65- 1355 با نرخ رشد 95/4 درصد در رتبه دوم قرار می گیرد.

بعد از این دوره روستا با نرخ رشد جمعیتی منفی مواجه شده است. جداول سیر تحولات جمعیت طرح هادی 1374 و 1385 خود گویای این موضوع می باشد.

جدول 1 سیر تحولات جمعیت روستا 1374

 

 

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

نرخ رشد

سال

35

45

45-35٪

55

55-45٪

65

65-55

70

70-65٪

1373

73-70٪

73-35

جمعیت

404

771

7/6٪

982

4/2٪

1593

95/4

1574

2/0-

1681

2/2

8/3

 

جدول 2 سیر تحولات جمعیت روستا 1384

 

 

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

 

نرخ رشد

نرخ رشد

سال

35

45

45-35

55

55-45

65

65-55

75

75-65

84

84-75

84-35

جمعیت

404

771

7/6

982

4/2

1593

95/4

1517

5/0-

1415

8/0-

3/3

 

2-1-5- تعداد و بعد خانوار:

مقایسه ضریب تغییرات تعدادها نوار در دوره های مختلف سرشماری نشان می دهد که بیشترین تغییرات(افزایش) در دهه 65- 1355 اتفاق افتاده است. در کل تعداد خانوار در طی سرشماری ها افزایش داشته است و سیر صعودی را طی کرده است. می توان چنین استنباط نمود بین رشد جمعیت و تعداد خانوار در این روستا رابطه مستقیمی وجود دارد.

بعد خانوار در این روستا در حال نوسان بوده و در دهه های مختلف در حال کاهش و افزایش بوده است. از عوامل مؤثر بر افزایش بعد خانوار می توان به افزایش زاد و ولد در طی دهۀ 65- 1355 اشاره نمود و از عوامل کاهش جمعیت می توان به عواملی از قبیل زاد و ولد، مهاجرت که به کاهش بعد خانوار منجر شده است اشاره نمود.

جدول تعداد و بعد خانوار روستا 1374

1345

1355

1365

1370

1373

خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

بعد خانوار

165

7/4

213

6/4

301

3/5

302

2/5

320

3/5

 

جدول تعداد و بعد خانوار 1385

1345

1355

1365

1375

1384

تعداد خانوار

بعد خانوار

تعداد  خانوار

بعد خانوار

تعداد خانوار

بعد خانوار

تعداد خانوار

بعد خانوار

تعداد  خانوار

بعد خانوار

165

7/4

213

6/4

301

3/5

335

5/4

365

9/3

3-1-5- ساختار سنی و جنسی:

روستای چاه ملک مانند دیگر نقاط روستایی کشور دارای جمعیتی جوان است که عمدتاً ناشی از باروری بالای جامعه در دهۀ اول بعد از انقلاب است. به طوری که در سال 1374 بیش از 56 درصد جمعیت روستا کمتر از 20 سال سن داشتند ولی در سال 1384 این رقم وتعادل تر شده و به رقم 6/36 درصد رسیده است ولی بر تعداد افراد در سنین فعالیت افزوده است. در سال 1374 در حدود 37 درصد ولی در سال 1384 در حدود 29/52 درصد از جمعیت روستا در سنین فعالیت قرار دارند. حدود 4 درصد بر جمعیت سالخورده این روستا افزوده شده است.

جدول ترکیب سنی جمعیت روستا 1374

گروههای عمده سنی

تعداد

درصد

19- 0

518

6/36

59- 20

740

3/52

60 سال و بیشتر

157

1/11

مجموع

1415

100

 

جدول ترکیب سنی جمعیت روستا 1385

گروههای عمده سنی

تعداد

درصد

19- 0

946

3/56

59- 20

618

8/36

60 سال و بیشتر

117

9/6

مجموع

1681

100

 

بررسی ساختار جنسی نشان می دهد که تعداد مردان بیشتر از زنان است به علت مهاجرت افراد در سنین فعالیت از روستا ساختار جنسی در گروههای سنی 19- 15 سال، 39- 35 سال تقریباً به هم خورده است.

4-1-5- بررسی موالید و مرگ و میر و مهاجرت:

این روستا با کاهش موالیه روبه رو بوده به طوری که شاخص زاد و ولد در روستا برابر با 2/1 درصد است. در سالهای اخیر 159 تولد در این روستا اتفاق افتاده است.

شاخص مرگ و میر در روستای چاه ملک برابر با 4/0 درصد گزارش شد که این نرخ نسبت به گذشته 1/4 درصد افزایش یافته است و در سالهای اخیر 53 مورد مرگ و میر در این روستا ثبت شده است.

- مهاجرت:

میزان مهاجر فرستی روستا بین سالهای 70- 1365 در حدود 8/1 درصد بوده است. در دوره 1384 میزان مهاجر فرستی روستای چاه ملک در حدود 5/4 درصد معادل 593 نفر بوده است. نرخ مهاجر پذیری نیز معادل 9/2 درصد بوده که معادل 387 نفر در طی سالهای اخیر به این روستا مهاجرت کرده اند.

عمده مهاجران افرادی بوده اند که تازه وارد بازار کار شده اند و اقتصاد روستا گنجایش پذیرش آنها را نداشته است و این افراد عمدتاً به تهران، اصفهان و یزد مهاجرت کرده اند.

 

2-5- فعالیت کشاورزی و تعداد شاغلین این حرفه به کل فعالیت اقتصادی:

1-2-5- کشاورزی:

اراضی کشاورزی دارای مالکیت شخصی است. مساحت اراضی زیر کشت روستا اعم از کشت یک ساله و دائمی 475 هکتار است که نسبت به آمار سال 1374، 4/2 هکتار کاهش داشته است. براساس اطلاعات مرکز خدمات روستایی بخش خور 45 هکتار اختصاص به کشت گیاهان یک ساله و 25 هکتار به باغات اختصاص دارد.

عمده ترین محصولات کشت شده در رئستا عبارتند از: گندم و جو این دو محصول مجموعاً 63 درصد از سطح زیر کشت را به خود اختصاص داده اند که نسبت به سال زراعی 1373، 6/3 درصد کاهش نشان می دهد. پس از این دو محصول یونجه و آفتابگردان قرار می گیرد. این دو محصول 18 درصد سطح زیر کشت را شامل می شود.

محصولات ارزن، چغندر و پنبه در رده های بعد قرار می گیرند. این سه محصول جمعاً 5/13 درصد سطح زیر کشت محصولات را در بر می گیرد. مقایسه آمار نشان می دهد در این دو مورد اخیر نسبت به سال زراعی 1373 با کاهش 3/1٪ و 7/0٪ مواجه بوده ایم.

متوسط عملکرد محصولات عمده در واحد سطح(هکتار) برای گندم و جو به ترتیب 4 تن است، مقایسه عملکرد سایر محصولات با میانگین استان نشان می دهد که عملکرد این تولیدات اندکی پائین تر است.

عملکرد باغات که بیشتر درخت انار است 5/1 تن در هکتار است. سرانه زمین کشاورزی که با توجه به تعداد کشاورزان در سال 1373، 8/3 هکتار بوده است که این رقم در سال 1385 به حدود 7/4 افزایش یافته است. دلیل این امر را افزایش مهاجرت به ویژه در بین کشاورزان بی زمین به شهرها، رها کردن کشاورزی و روی آوردن به مشاغل دیگر می توان جستجو کرد.

2-2-5- دامداری:

در روستای چاه ملک مجموعاً 1600 رأس دام کوچک و 336 رأس دام بزرگ در این روستا وجود دارد. سرانه دام کوچک 5 و سرانه دام بزرگ 05/1 رأس است، بخش دامداری نقشی به مراتب کمتر از زراعت دارد. توجه به نژادهای سازگار با شرایط آب و هوایی منطقه حائز اهمیت است.

درآمد حاصل از دامداری در روستای مورد نظر حدود 13 هزار تومان می باشد.

 

 

3-2-5- توزیع شاغلین در بخش های مختلف اقتصادی:

با بررسی تعداد شاغلین روستا بر حسب گروههای عمده فعالیت و مقایسۀ آماری دو طرح هادی 1374 و 1385 نکات بسیار جالبی به دست می آید.

اول به بررسی و مقایسۀ جداول می پردازیم و بعد چند نکاتی را یادآور می شویم.

جدول تعداد شاغلین روستا بر حسب گروههای عمده فعالیت 1374

گروههای عمده فعالیت

تعداد

درصد

کشاورزی(زراعت- دامداری)

177

6/35

صنعت

182

6/36

خدمات

138

8/27

مجموع

497

100

 

جدول تعداد شاغلین روستا بر حسب گروههای عمده فعالیت 1385

گروههای عمده فعالیت

تعداد

درصد

کشاورزی(زراعت- دامداری)

101

13/21

 

صنعت

قالیبافی

121

31/25

کارگاهی و معدن

79

53/16

خدمات

177

03/37

مجموع

478

100

با توجه به اطلاعات موجود به راحتی می توان قضاوت کرد که این روستا طی یک دهه چگونه نیروی انسانی خود را بخش کشاورزی آزاد کرو و در بخش های صنعت و خدمات به کار گمارده است.

از کل شاغلین روستا 200 نفر در بخش صنعات و معدن به کار مشغولند. که این تعداد چیزی بالغ به بیش از 40 درصد نیروی کار را شامل می شود. کاهش 15 درصدی بخش کشاورزی خود گویایی این مطلب است که بخش کشاورزی از سنتی محض به سمت صنعتی حرکت می کند این حوزه مؤثر آزاد کردن نیروی کار و مهاجرت از این بخش به بخش های دیگر فعالیت اقتصادی است.

اغراق نیست که این روستا را با یک روستای صنعتی بنامیم. از روستای مذکور به لحاظ آنکه محور اصلی ارتباطی منطقه عبور می کند، مشاغل خدماتی از رونق خاصی برخوردار است به طوری که بیش از 37 درصد شاغلین روستا در این بخش قرار دارند خدمات حدود 177 نفر شاغل دارد. که بسیاری از آنها در مشاغل خدمات بین راهی، رانندگی ماشین های باربری و اداری- انتظامی فعالیت دارند.

 

 

3-5- کاربری مسکونی:

1-3-5- اراضی مسکونی:

اراضی مسکونی روستا نیز دارای مالکیت شخصی است. در سال 1374 اراضی مسکونی اعم از دایر و مخروبه 197026 مترمربع بوده است که این مساحت 3/45 درصد سطح روستا را شامل می شده است. در طرح هادی 1385 اراضی مسکونی دایر 243929 مترمربع بوده که این مساحت 9/38 درصد سطح روستا را شامل می شود. اراضی مسکونی مخروبه نیز حدود 26978 مترمربع مساحت دارند که 43 درصد از اراضی سطح روستا را شامل می شود. در کل در سال 1385 اراضی مسکونی دایر و مخروبه 270907 مترمربع مساحت روستا را اشغال کرده اند.

2-3-5- شناخت کیفیت ابنیه روستا شامل بررسی ابینۀ تخریبی، مرمتی و نوساز:

بررسی کیفیت ابنیه روستا نشان می دهد که سطحی نعادل 26700 مترمربع 11 درصد از انبیه روستا مخروبه هستند این مساکن که عمدتاً از جنس خشت و گل هستند بر اثر خوردگی پی ساختمانها به این صورت در آمده اند. این ابنیه در اطراف هسته مرکزی روستا قرار دارند.

ابنیه نوساز روستا 2/69 درصد ساختمان های روستا را شامل می شود وسعت این ساختمانها 168069 مترمربع است. عمده این ساختمانها از سال 1357 به بعد احداث شده اند.

ساختمانهای مرمتی و تخریبی مجموعاً 8/19 درصد سطح روستا را اشغال نموده اند. وسعت این ساختمان ها 48128 مترمربع است. این ساختمانها نیز ما بین هسته اولیه روستا و بافت جدید سمت غرب و شرق روستا گسترش دارند.

جدول کیفیت ابنیه روستا

کیفیت ابنیه

سطح(مترمربع)

درصد

نوساز

168069

2/69

مرمتی

46470

1/19

مخروبه

26700

11

تخریبی

1648

7/0

مجموع

242887

100

3-3-5- بررسی مصالح ساختمانی موجود و کابرد آنها:

از جمله عواملی که می تواند نمایانگر میزان نوسازی و نوآوری در جامعه روستایی باشد و در عین حال ویژگی های اقتصادی خانوارها را نیز نشان می دهد مصالح به کار رفته در واحدهای مسکونی است. برای این منظور نوع مصالح به کار رفته در واحدهای مسکونی بررسی شده است.

جدول نوع مصالح ساختمانی موجود در روستا

نوع مصالح

وسعت(مترمربع)

درصد

آجر و آهن

90739

4/37

آجر و چوب

2500

1

خشت و گل

64010

3/26

مصالح ترکیبی

85638

3/35

مجموع

242887

100

از مصالح موجود در منطقه تنها می توان به خشت و آجر و تیرچه و بلوک اشاره نمود، مصالح اصلی ساختمانی نظیر سیمان، آهن، پروفیل و... از خارج منطقه تأمین می شود.

با توجه به گرایش موجود در منطقه از نظر استفاده از مصالح ساختمانی جدید وابستگی خانه سازی به خارج منطقه شدید است. مشکل دیگر استحکام ابنیه روستا وجود جنس خاک روستاست که باعث خوردگی پی ساختمان ها می شود. البته یک راه حل احداث فاضلاب برای روستاست و راه دیگر استفاده از سیمان ضد سولفات در پی ریزی کف ساختمان است. راه حل اول توسط دستگاههای اجرایی منطقه در دست پی گیری می باشد.

4-3-5- کاربری مسکونی:

کاربری مسکونی روستا به صورت خطی و در امتداد راه ارتباطی خور- نائین گسترش یافته است. طبق طرح هادی سال 1374 کل سطح موجود زمین های مسکونی ساخته شده و مخروبه روستا 197026 مترمربع است. سرانه مسکونی 3/101 مترمربع است که با احتساب منازل مخروبه این سرانه به 2/117 مترمربع افزایش می یابد و 3/45 درصد سطح روستا به وسیلۀ کاربریهای مسکونی اشغال شده است.

در طرح هادی سال 1385 ما با افزایش سرانه مسکونی مواجه بوده ایم. طبق آمار سال 1385 کل سطح موجود زمین های مسکونی ساخته شده و مخروبه روستا 270907 مترمربع است. سرانه مسکونی 4/172 مترمربع است که با احتساب منازل مخروبه این سرانه به 4/191 مترمربع افزایش می یابد.

43 درصد سطح روستا به وسیله کاربریهای مسکونی اشغال شده است.



1- آسایش، حسین، کارگاه برنامه ریزی روستایی، انتشارات دانشگاه پیام نور، سال 1383، تهران، ص 79 و 78

پایان نامه,انجام پایان نامه,روستای چاه ملک

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

سفارش پایان نامه

نقشه